Fed giữ nguyên lãi suất giữa áp lực lạm phát và chiến sự Trung Đông

[InvestBlogger.com] – Cục Dự trữ Liên bang Mỹ vừa tiếp tục giữ nguyên lãi suất trong một trong những giai đoạn nhạy cảm nhất của kinh tế toàn cầu. Quyết định này không gây bất ngờ cho thị trường, nhưng những tín hiệu đi kèm lại cho thấy Fed đang phải cân bằng giữa nhiều áp lực cùng lúc: lạm phát cao hơn kỳ vọng, thị trường lao động phát tín hiệu trái chiều và cuộc chiến Mỹ, Israel và Iran tiếp tục đẩy giá dầu lên cao. Trong bối cảnh đó, thông điệp của Fed không còn đơn thuần là câu chuyện chính sách tiền tệ, mà đã trở thành thước đo cho mức độ thận trọng của nền kinh tế Mỹ trong phần còn lại của năm.

Fed giữ nguyên lãi suất, nhưng chưa thể yên tâm với lạm phát

Trong cuộc họp ngày 18/3 theo giờ Mỹ, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang đã bỏ phiếu 11-1 để giữ nguyên lãi suất điều hành trong vùng 3,5% đến 3,75%. Đây là mức lãi suất có ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vay mượn giữa các ngân hàng, đồng thời lan tỏa sang nhiều khoản vay tiêu dùng và tín dụng doanh nghiệp.

Điểm đáng chú ý là tuy Fed không thay đổi lãi suất, họ lại nâng nhẹ dự báo tăng trưởng và lạm phát cho năm 2026. Điều này phản ánh một thực tế rằng áp lực giá cả vẫn chưa lắng xuống như mong đợi. Giá dầu tăng mạnh do xung đột tại Trung Đông và nguy cơ gián đoạn nguồn cung qua eo biển Hormuz đang khiến Fed khó có thể phát đi tín hiệu mềm mỏng quá sớm.

Thống đốc Fed Stephen Miran tiếp tục là người phản đối quyết định giữ nguyên lãi suất khi ông cho rằng thị trường việc làm đang phát đi tín hiệu đáng lo ngại và ủng hộ cắt giảm 0,25 điểm phần trăm. Trong khi đó, Thống đốc Christopher Waller, người từng nghiêng về phương án giảm lãi suất trước đó, lần này đã quay sang bỏ phiếu giữ nguyên. Diễn biến này cho thấy nội bộ Fed vẫn còn những khác biệt nhất định trong cách đánh giá rủi ro tăng trưởng và lạm phát.

Kỳ vọng cắt giảm lãi suất vẫn còn, nhưng đã thu hẹp rõ rệt

Dù chưa hành động, Fed vẫn để ngỏ khả năng có thêm các đợt cắt giảm lãi suất trong tương lai. Biểu đồ dot plot tiếp tục là tâm điểm chú ý khi cho thấy các quan chức vẫn nghiêng về khả năng có một lần giảm lãi suất trong thời gian tới và thêm một lần nữa vào năm 2027. Tuy nhiên, điều thị trường nhận ra là lộ trình nới lỏng hiện đã trở nên dè dặt hơn đáng kể.

Trong số 19 thành viên tham gia FOMC, có tới 7 người cho rằng lãi suất sẽ không thay đổi trong năm nay, nhiều hơn so với lần cập nhật cuối năm 2025. Mức trung vị trong dự báo dài hạn cho thấy lãi suất có thể ổn định quanh 3,1% sau khi có thêm một lần cắt giảm vào năm 2027. Nói cách khác, Fed vẫn thừa nhận khả năng nới lỏng, nhưng không còn sẵn sàng hành động nhanh như kỳ vọng trước đây của thị trường.

Trước khi chiến sự bùng phát, giới đầu tư từng đặt cược vào khả năng Fed giảm lãi suất hai lần trong năm nay, thậm chí có xác suất nhỏ cho lần thứ ba. Nhưng hiện tại, sự leo thang của giá dầu và chuỗi số liệu lạm phát mạnh hơn dự báo đã buộc thị trường phải điều chỉnh quan điểm. Kịch bản dễ xảy ra hơn lúc này là Fed chỉ có dư địa rất hạn chế để giảm lãi suất, thậm chí phải chờ cho đến khi áp lực giá cả dịu đi rõ rệt hơn.

Fed nâng dự báo tăng trưởng, nhưng rủi ro vẫn còn nguyên

Trong bản cập nhật kinh tế mới, Fed cho rằng GDP Mỹ sẽ tăng 2,4% trong năm nay, nhỉnh hơn so với dự báo trước đó. Tăng trưởng năm 2027 cũng được nâng lên 2,3%, cao hơn 0,3 điểm phần trăm so với ước tính cũ. Đây là tín hiệu cho thấy nền kinh tế Mỹ vẫn đang giữ được sức chống chịu tương đối tốt, bất chấp nhiều cú sốc từ bên ngoài.

Tuy nhiên, bức tranh này không hoàn toàn tích cực. Chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân PCE, thước đo lạm phát được Fed theo dõi chặt chẽ, hiện được dự báo ở mức 2,7% cho cả lạm phát tổng thể và lạm phát lõi trong năm nay. Con số này vẫn cao hơn khá nhiều so với mục tiêu 2%, đồng nghĩa với việc Fed chưa thể an tâm tuyên bố chiến thắng trong cuộc chiến chống lạm phát.

Ở chiều ngược lại, tỷ lệ thất nghiệp vẫn được dự báo ở mức 4,4% vào cuối năm, bất chấp những tín hiệu không mấy tích cực từ dữ liệu bảng lương gần đây. Điều này cho thấy Fed đang nhìn nhận thị trường lao động theo hướng chậm lại nhưng chưa suy yếu tới mức đáng báo động. Chính sự đan xen giữa tăng trưởng tương đối ổn định và lạm phát còn dai dẳng đang khiến ngân hàng trung ương Mỹ phải duy trì trạng thái phòng thủ trong chính sách tiền tệ.

Chiến sự Trung Đông và giá dầu là biến số lớn nhất

Một trong những điểm quan trọng nhất trong thông điệp lần này là Fed thừa nhận mức độ bất định đang ở rất cao, đặc biệt liên quan đến cuộc chiến với Iran đã kéo dài gần ba tuần. Căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran không chỉ là yếu tố địa chính trị, mà đã trở thành biến số kinh tế có tác động trực tiếp đến lạm phát thông qua giá năng lượng.

Việc eo biển Hormuz bị đe dọa, cùng rủi ro gián đoạn vận chuyển dầu, khiến thị trường toàn cầu liên tục phản ứng mạnh. Khi giá dầu tăng, áp lực chi phí sản xuất, vận tải và tiêu dùng đều gia tăng, làm cho mục tiêu kéo lạm phát về 2% của Fed trở nên khó khăn hơn. Vì vậy, tuyên bố của Fed lần này cho thấy cơ quan này đang tính đến khả năng cuộc chiến Trung Đông có thể kéo dài tác động lên kinh tế Mỹ lâu hơn dự kiến.

Jerome Powell tiếp tục ở tâm điểm áp lực chính trị

Bên cạnh sức ép kinh tế, Fed còn phải đối mặt với môi trường chính trị ngày càng phức tạp. Tổng thống Donald Trump tiếp tục công khai gây áp lực lên Chủ tịch Jerome Powell và các đồng sự để hạ lãi suất. Việc ông Trump chỉ trích Fed vì không triệu tập cuộc họp khẩn nhằm nới lỏng chính sách cho thấy câu chuyện lãi suất hiện đã vượt ra ngoài khuôn khổ kỹ thuật và trở thành chủ đề chính trị nóng bỏng.

Tình hình càng nhạy cảm hơn khi nhiệm kỳ của ông Powell dự kiến kết thúc vào tháng 5, trong khi ông Trump đã đề cử cựu Thống đốc Fed Kevin Warsh cho vị trí kế nhiệm. Ông Warsh từng được xem là người có xu hướng ủng hộ lãi suất thấp hơn, dù gần đây chưa công bố rõ quan điểm hiện tại.

Song song với đó là cuộc đối đầu pháp lý liên quan đến dự án cải tạo trụ sở Fed trị giá hàng tỷ USD. Việc Bộ Tư pháp dưới thời ông Trump vào cuộc điều tra và yêu cầu ông Powell cung cấp bằng chứng đã làm dấy lên tranh cãi về tính độc lập của Fed. Dù một thẩm phán đã bác bỏ trát triệu tập và nghiêng về lập luận cho rằng đây là động thái gây áp lực chính trị, nhưng việc kháng cáo vẫn có thể khiến căng thẳng kéo dài. Điều đó có nghĩa là không chỉ chính sách tiền tệ, mà cả vị thế thể chế của Fed cũng đang bị thử thách.

Tác động của quyết định giữ nguyên lãi suất lên thị trường

Với nhà đầu tư, quyết định giữ nguyên lãi suất lần này mang hai lớp ý nghĩa. Thứ nhất, Fed chưa sẵn sàng nới lỏng mạnh vì lạm phát vẫn là rủi ro hàng đầu. Thứ hai, triển vọng cắt giảm lãi suất chưa biến mất, nhưng đã bị lùi xa và phụ thuộc nhiều hơn vào diễn biến giá dầu, chiến sự Trung Đông và dữ liệu lạm phát trong các tháng tới.

Điều này có thể khiến thị trường tài chính tiếp tục dao động mạnh theo từng phát biểu của Fed và từng tin tức địa chính trị. Đồng USD có thể vẫn giữ được sức mạnh tương đối nếu giá dầu duy trì ở mức cao và Fed tiếp tục giữ quan điểm thận trọng. Trong khi đó, thị trường chứng khoán và trái phiếu nhiều khả năng sẽ phản ứng nhạy cảm hơn với bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy lộ trình giảm lãi suất bị trì hoãn thêm.

Tóm lại, Quyết định Fed giữ nguyên lãi suất lần này là lựa chọn thận trọng nhưng hợp lý trong bối cảnh quá nhiều yếu tố bất định cùng xuất hiện. Lạm phát chưa đủ nguội, giá dầu tăng mạnh do chiến sự Trung Đông, thị trường lao động phát tín hiệu lẫn lộn và áp lực chính trị đối với Jerome Powell ngày càng lớn. Tất cả khiến Fed buộc phải đi chậm, giữ thế cân bằng thay vì vội vàng nới lỏng.

Điều thị trường cần theo dõi trong thời gian tới không chỉ là số lần cắt giảm lãi suất, mà còn là mức độ bền vững của lạm phát và diễn biến của cuộc chiến Mỹ, Israel và Iran. Khi những rủi ro này còn hiện hữu, Fed nhiều khả năng sẽ tiếp tục duy trì giọng điệu thận trọng, và bất kỳ bước ngoặt nào trong chính sách cũng sẽ chỉ đến khi dữ liệu thực sự cho phép.