[InvestBlogger.com] – Tháng 2/2026 đưa Fed vào một bài toán khó hơn bình thường. Thị trường lao động Mỹ bất ngờ xấu đi mạnh, trong khi lạm phát lại có nguy cơ nóng lên khi giá dầu bật tăng sau căng thẳng Trung Đông. Khi một bên là rủi ro suy yếu tăng trưởng, bên kia là áp lực giá cả, Fed buộc phải cân nhắc từng bước đi, và điều đó khiến kỳ vọng giảm lãi suất trở nên nhạy cảm hơn bao giờ hết.
Dữ liệu việc làm gây sốc, luận điểm “lao động ổn định” bị thử thách
Theo số liệu từ Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), nền kinh tế Mỹ mất 92.000 việc làm trong tháng 2, trái ngược hoàn toàn với dự báo tăng 59.000 việc làm. Tăng trưởng việc làm tháng 1 cũng bị điều chỉnh giảm từ 130.000 xuống 126.000. Tỷ lệ thất nghiệp vì thế nhích lên 4,4% từ 4,3%.
Điểm quan trọng là cú trượt này làm suy yếu lập luận rằng thị trường lao động vẫn “đủ vững” để Fed kiên nhẫn. Khi việc làm đột ngột suy yếu, áp lực chính trị và áp lực thị trường sẽ gia tăng, buộc Fed phải giải thích rõ vì sao vẫn có thể “đứng yên”.
Lạm phát bị đẩy lên bởi giá dầu, Fed gặp thế lưỡng nan
Nếu chỉ có việc làm xấu, câu chuyện có thể đơn giản hơn. Nhưng bức tranh tháng 2/2026 lại phức tạp vì giá dầu tăng mạnh sau khi xung đột Trung Đông bùng phát. Giá dầu được đề cập đã lên khoảng 90 USD/thùng, kéo giá xăng Mỹ tăng nhanh từ 3 USD lên 3,32 USD/gallon chỉ trong một tuần.
Điều này nguy hiểm ở chỗ: lạm phát Mỹ đã ở trên mục tiêu 2% trong thời gian dài, nên một cú sốc năng lượng có thể thổi bùng kỳ vọng lạm phát trở lại. Dự báo cho thấy PCE lõi có thể nhích lên khoảng 3,1%, cao hơn mức 3,0% trước đó, và nếu giá dầu tăng thêm, tác động lên lạm phát tiêu dùng có thể đáng kể.
Kết quả là Fed rơi vào tình thế giống “lạm phát đình trệ”:
- Tăng trưởng, việc làm yếu đi
- Nhưng giá cả và chi phí năng lượng lại đẩy lạm phát lên
Trong bối cảnh này, việc cắt giảm lãi suất quá sớm có thể khiến lạm phát quay đầu tăng, còn giữ lãi suất quá lâu có thể làm thị trường lao động suy yếu thêm.
Fed chia rẽ: cắt giảm để hỗ trợ việc làm hay chờ thêm dữ liệu?
Một số quan chức vẫn thiên về hướng mềm hơn. Thống đốc Christopher Waller cho rằng giá dầu có thể là “sự kiện đơn lẻ” và không nhất thiết buộc Fed phản ứng ngay, dù ông thừa nhận rủi ro nếu xung đột kéo dài.
Tương tự, Thống đốc Stephen Miran nhấn mạnh thị trường lao động có thể cần thêm hỗ trợ, và giá dầu tăng có thể làm suy yếu nhu cầu trong nền kinh tế, khiến ông nghiêng về quan điểm ôn hòa hơn.
Tuy nhiên, luồng quan điểm “đứng yên và quan sát” lại đang áp đảo, đặc biệt khi rủi ro lạm phát hai chiều vẫn lớn:
- Chủ tịch Fed Boston Susan Collins cho rằng cách tiếp cận kiên nhẫn, thận trọng là phù hợp và chưa thấy cần điều chỉnh chính sách trong thời gian tới.
- Chủ tịch Fed San Francisco Mary Daly thừa nhận lo ngại về việc làm nhưng nhấn mạnh không nên phản ứng khẩn cấp ngay, vì rủi ro lạm phát vẫn còn cao và cú sốc dầu có thể kéo dài.
- Chủ tịch Fed Chicago Austan Goolsbee vẫn hy vọng điều kiện sẽ cải thiện để giảm lãi suất, nhưng thừa nhận mức độ bất định đang khiến thời điểm hành động bị đẩy lùi.
- Chủ tịch Fed Cleveland Beth Hammack thiên về lập trường “diều hâu”, cho rằng lạm phát còn quá cao, chính sách nên giữ nguyên đủ lâu để có bằng chứng lạm phát giảm và lao động ổn định.
Điểm chung giữa các ý kiến thận trọng là: Fed muốn thấy dữ liệu “ổn định thành xu hướng” chứ không phải chỉ một báo cáo việc làm xấu, nhất là trong môi trường giá năng lượng biến động mạnh.
Thị trường định giá thế nào cho các cuộc họp sắp tới?
Dù tranh luận nội bộ gay gắt, thị trường vẫn giữ kỳ vọng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong tháng 3 và tháng 4. Điểm mới là sau báo cáo việc làm tháng 2, xác suất cắt lãi suất vào tháng 6 được nâng lên khoảng 51%, và kịch bản có thêm một đợt cắt giảm vào cuối năm cũng được nhắc đến nhiều hơn.
Điều này phản ánh tâm lý “Fed sẽ đứng yên trước mắt, nhưng nếu việc làm tiếp tục xấu đi, tháng 6 có thể trở thành cửa sổ hành động”.
Tóm lại, Fed đang bị kẹt giữa hai lực kéo đối nghịch: thị trường lao động suy yếu đòi hỏi hỗ trợ, trong khi giá dầu tăng do xung đột Trung Đông làm lạm phát nóng lên và khiến dư địa nới lỏng trở nên rủi ro. Với bức tranh hiện tại, khả năng cao Fed vẫn sẽ giữ nguyên lãi suất trong tháng 3 và tháng 4 để quan sát thêm. Tuy nhiên, nếu dữ liệu việc làm tiếp tục xấu đi trong các báo cáo sắp tới, kỳ vọng cắt giảm vào tháng 6 sẽ còn tăng thêm. Đây là giai đoạn mà chỉ một cú sốc năng lượng mới hoặc một chuỗi dữ liệu lao động xấu liên tiếp cũng đủ làm thay đổi hoàn toàn câu chuyện chính sách.
