Fed có thể tăng lãi suất do chiến sự Trung Đông? Tác động đến giá dầu và lạm phát

[InvestBlogger.com] – Chiến sự bùng nổ ở Trung Đông đã đẩy giá dầu tăng vọt. Theo các nhà phân tích, nếu chiến sự kéo dài có thể khiến Cục Dự trữ Liên bang (Fed) phải tăng lãi suất do giá dầu tăng, cộng với chính sách thuế quan mới của ông Trump, sẽ đẩy lạm phát tại Mỹ tăng cao.

Giá dầu tăng cao do gián đoạn nguồn cung

Giá dầu và khí đốt tự nhiên tăng vọt vào thứ Hai (2/3) khi các cuộc tấn công của Israel và Mỹ vào Iran và sự trả đũa của Tehran buộc các cơ sở dầu khí trên khắp Trung Đông phải ngừng hoạt động và làm gián đoạn vận chuyển hàng hóa ở eo biển Hormuz.

Theo đó giá dầu thô Brent kỳ hạn có thời điểm tăng tới 13% lên 82,37 USD/thùng, mức cao nhất kể từ tháng 1 năm 2025, trước khi giảm xuống còn 78,92 USD/thùng, tương đương tăng 8,3%. Giá dầu thô ngọt nhẹ (WTI) của Mỹ cũng tăng 5,22 USD, tương đương 7,8%, lên 72,24 USD/thùng, sau khi có thời điểm đã tăng hơn 12% lên mức cao nhất kể từ tháng 6 là 75,33 USD/thùng.

Tuy nhiên mức tăng của giá dầu trong ngày hôm nay vẫn thấp hơn dự kiến. Hôm Chủ nhật, một số nhà phân tích đã dự đoán giá dầu sẽ mở cửa ở mức hơn 90 USD/thùng cho tới gần 100 USD/thùng.

Chiến sự kéo dài có thể buộc Fed phải tăng lãi suất

Giá dầu tăng cao sẽ làm tăng lạm phát toàn cầu. Với Mỹ, theo các nhà phân tích, tình hình có thể còn nghiêm trọng hơn khi mà nền kinh tế lớn nhất đang phải đối mặt với áp lực lạm phát từ chính sách thuế quan.

Dữ liệu vừa được công bố mới đây cho thấy, chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) – thước đo lạm phát ưa thích của Fed – tăng với tốc độ hàng năm là 2,9% trong tháng 12 cao hơn mức tăng 2,8% của tháng 11. Trong khi PCE cơ bản tăng với tốc độ hàng năm là 3,0%, tăng tốc từ mức 2,8% của tháng 11.

Theo Scott Anderson – Nhà kinh tế trưởng của BMO Capital Markets tại Mỹ cho biết, lạm phát dường như đang nóng lên trong quý đầu năm 2026. Ông dự báo, tốc độ tăng hàng năm của PCE cơ bản có thể tăng lên mức 3,1% hàng năm trong tháng Giêng, mức cao nhất trong 2 năm.

Đáng quan ngại hơn là ước tính đó là trước khi cuộc xung đột ở Trung Đông nổ ra, đẩy giá dầu tăng cao. Theo ước tính của Anderson, nếu giá dầu tăng thêm 10 USD/thùng sẽ làm tăng lạm phát giá tiêu dùng từ 0,2% đến 0,4% trong năm tới.

Vì sao chưa phải kịch bản “sốc dầu” 100 USD/thùng?

Dù rủi ro địa chính trị gia tăng, nhà kinh tế của UOB cho rằng còn quá sớm để kỳ vọng giá dầu tăng vọt lên 100 USD/thùng. Điều ông Heng Koon How mô tả là một “lằn ranh đỏ” quan trọng vẫn chưa bị vượt qua, đó là việc Iran chưa trực tiếp tấn công các cơ sở năng lượng trong khu vực Vịnh hay các tàu chở dầu hoạt động qua eo biển Hormuz (tính đến ngày 2/3).

Tác động lan sang USD và vàng

Ngoài tác động đến lãi suất, biến động năng lượng cũng ảnh hưởng lớn đến thị trường tài chính toàn cầu. USD có thể được hỗ trợ trong ngắn hạn nhờ nhu cầu trú ẩn, với chỉ số đồng đô la Mỹ (DXY) tăng nhẹ lên 97,80.

Trong khi đó, nhu cầu trú ẩn an toàn đã đẩy giá vàng tăng mạnh. UOB dự báo giá vàng có thể lên tới 5.400 USD/oz trong Quý II, và có thể đạt mức 6.000 USD/ounce vào quý I/2027, phản ánh cả rủi ro địa chính trị lẫn nguy cơ lạm phát cao hơn.

Tóm lại, giá dầu tăng cao không đồng nghĩa Fed sẽ ngay lập tức đảo chiều chính sách, nhưng nó làm thu hẹp không gian linh hoạt của ngân hàng trung ương. Thị trường cần theo dõi sát sao từng động thái của Fed, đặc biệt là các cuộc họp FOMC sắp tới, khi bài toán giữa tăng trưởng và kiểm soát lạm phát đang ngày càng trở nên phức tạp.