Thị trường vàng cuối năm 2025 xuất hiện một dữ kiện đáng chú ý: Trung Quốc được ghi nhận đã mua lượng vàng từ Nga trị giá khoảng 961 triệu USD trong riêng tháng 11/2025. Con số này được mô tả là mức cao kỷ lục, thậm chí được xem như “giao dịch song phương lớn nhất” trong lịch sử thương mại vàng giữa hai nước.
Không dừng ở một tháng, mức độ “dồn dập” còn thể hiện ở chỗ: tháng 10/2025, xuất khẩu vàng của Nga sang Trung Quốc được ước tính khoảng 930 triệu USD. Tính gộp 11 tháng đầu năm 2025, Trung Quốc nhập vàng từ Nga trị giá khoảng 1,9 tỷ USD, gần gấp 9 lần so với cùng kỳ năm trước (khi giá trị không vượt quá khoảng 223 triệu USD).
Điều gì khiến dòng vàng Nga – Trung tăng vọt?
Có hai lớp nguyên nhân chính thường được nhắc tới khi phân tích xu hướng này. Lớp thứ nhất mang tính “thương mại – địa chính trị”: Nga chịu sức ép từ các lệnh trừng phạt, các kênh tiêu thụ truyền thống bị thu hẹp, nên nhu cầu tìm thị trường thay thế là điều dễ hiểu. Trong khi đó, Trung Quốc vừa là đối tác thương mại lớn, vừa có năng lực hấp thụ vàng vật chất. Lớp thứ hai mang tính “chiến lược dự trữ”: trong bối cảnh rủi ro địa chính trị gia tăng, câu chuyện đa dạng hóa dự trữ và giảm phụ thuộc vào USD (phi USD hóa) tiếp tục là chủ đề nổi bật. Cũng theo các phân tích được nhiều tổ chức quốc tế trích dẫn, Trung Quốc có thể mua vàng
nhiều hơn đáng kể so với lượng thể hiện trong thống kê chính thức.
Vì sao thị trường nghi ngờ con số “chính thức” của Trung Quốc?
Một điểm khiến giới quan sát chú ý là mức độ “thiếu minh bạch” của hoạt động mua vàng ở cấp độ quốc gia.
Financial Times dẫn ước tính của Société Générale (dựa trên dữ liệu thương mại) cho rằng lượng vàng Trung Quốc mua trong năm 2025 có thể lên tới khoảng 250 tấn – cao hơn rất nhiều so với con số công bố chính thức (khoảng 25 tấn).
Một số phân tích khác (cũng dựa trên dữ liệu xuất khẩu vàng từ Anh như một chỉ dấu dòng chảy vật chất) còn cho rằng Trung Quốc có thể đã tích lũy thêm hơn 1.080 tấn vàng kể từ giữa năm 2022 theo cách “đều đặn, không gây sốc thị trường”. Đây là lý do vì sao mỗi khi xuất hiện thêm dữ liệu về nhập khẩu vàng (như trường hợp Nga – Trung), thị trường lại có xu hướng nhìn nó như một mảnh ghép trong bức tranh dự trữ lớn hơn.
Nga “xoay trục” vàng ra sao khi ngân sách chịu áp lực?
Sự dịch chuyển dòng vàng sang châu Á diễn ra trong bối cảnh Nga cũng đối mặt áp lực tài khóa. The Moscow Times đưa tin Ngân hàng Trung ương Nga đã lần đầu bắt đầu bán vàng vật chất từ dự trữ, như một phần vận hành tài chính nhằm phục vụ ngân sách nhà nước.
Reuters cũng ghi nhận Ngân hàng Trung ương Nga tăng cường các hoạt động liên quan đến vàng trong nước, trong bối cảnh vàng và nhân dân tệ trở thành cấu phần quan trọng hơn trong bộ đệm tài chính do tác động trừng phạt. Khi vàng trở thành “công cụ linh hoạt” hơn, dòng chảy vàng vật chất – bao gồm cả xuất khẩu – có thể biến động mạnh hơn so với giai đoạn bình thường.
Tác động tới thị trường vàng?
Bản thân các con số mua – bán vàng song phương chưa đủ để kết luận xu hướng giá dài hạn, nhưng chúng góp phần củng cố một thực tế: vàng đang được xem lại như một tài sản chiến lược.
Trong năm 2025, giá vàng đã tăng rất mạnh (nhiều báo cáo ghi nhận mức tăng khoảng 55% tính từ đầu năm), phản ánh cả nhu cầu phòng vệ và lực cầu chính thức từ ngân hàng trung ương.
Với nhà đầu tư, điểm cần theo dõi không chỉ là “Trung Quốc mua bao nhiêu vàng từ Nga”, mà còn là tốc độ báo cáo dự trữ của các ngân hàng trung ương, biến động dòng chảy vàng vật chất qua các cửa ngõ lớn, và những thay đổi chính sách liên quan đến trừng phạt – thanh toán – thương mại.
Những điều cần theo dõi trong các tháng tới
- Dữ liệu hải quan: liệu mức mua trên 900 triệu USD/tháng còn kéo dài hay chỉ là cao điểm cuối năm?
- Báo cáo dự trữ vàng: mức chênh giữa “công bố chính thức” và “ước tính thị trường” có tiếp tục nới rộng?
- Chính sách tài khóa – tiền tệ: Nga có tiếp tục bán vàng dự trữ và điều đó ảnh hưởng gì đến dòng cung?
- Biến động địa chính trị: căng thẳng leo thang thường làm vàng được ưu ái như tài sản phòng thủ.
Tóm lại, Thương vụ Trung Quốc mua kỷ lục khoảng 961 triệu USD vàng từ Nga trong tháng 11/2025 không chỉ là một “tin thương mại hàng hóa”, mà còn gợi mở câu chuyện lớn hơn: sự tái cấu trúc dòng chảy vàng vật chất dưới tác động của trừng phạt, địa chính trị, và chiến lược dự trữ nhằm giảm phụ thuộc vào USD.
Trong ngắn hạn, các con số giao dịch lớn có thể tác động lên kỳ vọng thị trường. Về dài hạn, điều quan trọng nằm ở việc: vàng đang dần được “đặt lại vai trò” trong hệ thống dự trữ và trong cách các quốc gia quản trị rủi ro tài chính.
Brian Trương
THEO DÕI BLOG TẠI : FACEBOOK | X(TWITTER)
Tuyên bố miễn trừ : Nội dung trên InvestBlogger chỉ nhằm mục đích thông tin và giáo dục, không phải tư vấn hay khuyến nghị mua/bán bất kỳ tài sản nào. Do đó, nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với mọi quyết định và rủi ro phát sinh.
