Trong những tuần gần đây, đồng USD tiếp tục suy yếu khi nhà đầu tư dần “định giá lại” quỹ đạo lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).
Bất đồng trong nội bộ Fed về thời điểm và tốc độ cắt giảm lãi suất, cộng với việc các ngân hàng trung ương lớn khác như ECB, BoJ, BoE… đang đi theo những hướng chính sách khác nhau, khiến xu hướng của chỉ số DXY và tỷ giá USD trở nên khó đoán hơn, nhưng đồng thời mở ra nhiều cơ hội cho nhà đầu tư tiền tệ và tài sản rủi ro.
USD suy yếu vì phân kỳ chính sách
Chỉ số DXY – thước đo sức mạnh của USD so với rổ các đồng tiền chủ chốt – đã giảm đáng kể so với đỉnh ghi nhận đầu năm, phản ánh kỳ vọng thị trường rằng Fed sẽ bước vào chu kỳ cắt giảm lãi suất mạnh tay hơn trong năm 2026.
Trong khi đó, một số ngân hàng trung ương khác vẫn giữ lập trường thận trọng hoặc thậm chí duy trì chính sách thắt chặt nhẹ, làm gia tăng mức độ phân kỳ về lãi suất giữa Mỹ và phần còn lại của thế giới.
Sự suy yếu tương đối của USD diễn ra trong bối cảnh lạm phát Mỹ đã hạ nhiệt, tăng trưởng có dấu hiệu chậm lại và thị trường trái phiếu dần phản ánh mức lãi suất cân bằng thấp hơn trong trung hạn.
Điều này khiến các nhà hoạch định chính sách của Fed đối mặt với bài toán khó: tiếp tục giữ lãi suất cao để kiểm soát lạm phát triệt để, hay sớm nới lỏng để hỗ trợ tăng trưởng và giảm rủi ro suy thoái sâu.
Phân kỳ giữa Fed và các NHTW khác
Điểm gây áp lực lên USD là việc quỹ đạo lãi suất của Fed không còn nổi bật “diều hâu” như giai đoạn 2022–2023:
- ECB đã phát đi tín hiệu giữ lãi suất ở vùng cao thêm một thời gian dài hơn, nhưng tốc độ thắt chặt mới đã dừng lại.
- BoJ dần thoát khỏi chính sách lãi suất siêu thấp và kiểm soát đường cong lợi suất, dù bước đi còn dè dặt.
- Các NHTW khác tại châu Âu, Anh, Canada, Úc… đều chuyển sang trạng thái “nghỉ giữa hiệp”, vừa theo dõi lạm phát, vừa cân nhắc sức khỏe nền kinh tế.
Khi chênh lệch lãi suất thực giữa Mỹ và các khu vực lớn thu hẹp lại, sức hấp dẫn của tài sản định danh bằng USD giảm bớt, tạo điều kiện cho các đồng tiền khác ổn định hoặc lên giá so với đồng bạc xanh.
Tác động đến tỷ giá trung tâm VND/USD
Đối với Việt Nam, tỷ giá trung tâm VND/USD do Ngân hàng Nhà nước (NHNN) công bố hàng ngày thường biến động trong biên độ hẹp và chịu ảnh hưởng bởi cả yếu tố bên ngoài (diễn biến USD, dòng vốn quốc tế) lẫn yếu tố nội tại (cung – cầu ngoại tệ, mục tiêu ổn định vĩ mô, lạm phát trong nước).
Khi USD suy yếu trên phạm vi toàn cầu, áp lực mất giá lên VND thường giảm bớt. NHNN có thêm dư địa để điều hành tỷ giá theo hướng ổn định, chỉ điều chỉnh từng bước nhỏ nhằm hỗ trợ xuất khẩu, nhưng vẫn tránh gây sốc cho thị trường ngoại hối và lạm phát.
Thực tế cho thấy, ngay cả khi DXY giảm khá mạnh trong những đợt kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất, tỷ giá trung tâm VND/USD thường chỉ điều chỉnh tăng nhẹ hoặc đi ngang. Điều này phản ánh định hướng “ổn định vĩ mô, phòng ngừa rủi ro tỷ giá” của NHNN, đồng thời giảm bớt biến động bất lợi đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu.
Các kịch bản chính cho USD trong thời gian tới
Kịch bản cơ sở: Fed cắt giảm dần, USD suy yếu nhưng có nhịp hồi
Trong kịch bản được thị trường đánh giá cao nhất, Fed sẽ tiếp tục cắt giảm lãi suất với tốc độ vừa phải trong năm 2026, tập trung vào ổn định tăng trưởng hơn là đè nén lạm phát bằng mọi giá. USD theo đó có xu hướng suy yếu dần, nhưng vẫn có những nhịp hồi kỹ thuật mỗi khi xuất hiện dữ liệu kinh tế tích cực hoặc phát biểu mang tính “diều hâu” từ một số quan chức Fed.
Với kịch bản này, tỷ giá trung tâm VND/USD nhiều khả năng tiếp tục được điều hành theo hướng ổn định, biên độ biến động toàn năm tương đối hẹp. Doanh nghiệp có thể chủ động lên kế hoạch ngân sách ngoại tệ mà không lo những cú sốc tỷ giá quá lớn.
Kịch bản USD mạnh trở lại: Fed buộc phải “quay xe”
Nếu dữ liệu lạm phát bất ngờ tăng trở lại, tỷ lệ thất nghiệp giảm sâu, hoặc tăng trưởng kinh tế Mỹ duy trì quá nóng, Fed có thể phải báo hiệu tạm dừng cắt giảm, thậm chí cân nhắc nâng lãi suất trở lại. Khi đó, chênh lệch lãi suất giữa Mỹ và các khu vực khác sẽ nới rộng và USD có thể bật tăng mạnh.
Tác động đi kèm là áp lực lên tỷ giá VND/USD tăng lên đáng kể, đặc biệt trong các giai đoạn dòng vốn ngoại rút khỏi những thị trường mới nổi. NHNN có thể phải can thiệp mạnh hơn bằng dự trữ ngoại hối và các công cụ thị trường mở để giữ ổn định tỷ giá.
Kịch bản USD suy yếu mạnh: Kinh tế Mỹ giảm tốc sâu
Ngược lại, nếu tăng trưởng Mỹ suy yếu nhanh hơn dự kiến, thị trường lao động xấu đi và rủi ro suy thoái rõ nét, Fed có thể buộc phải cắt giảm lãi suất mạnh hơn. Điều này có thể kéo DXY giảm sâu, chuyển dòng vốn sang các thị trường cổ phiếu, vàng và tài sản rủi ro.
Đối với VND, bối cảnh này có thể mang lại cơ hội ổn định hoặc thậm chí tăng giá nhẹ so với USD, miễn là nền tảng vĩ mô trong nước giữ vững. Tuy nhiên, dòng vốn quốc tế dịch chuyển mạnh cũng có thể tạo ra biến động ngắn hạn, đòi hỏi NHNN phải điều tiết linh hoạt.
Biểu đồ chỉ số DXY theo thời gian thực. Nguồn : Trading View
Nhà đầu tư nên lưu ý gì ?
- Không đặt cược “một chiều” vào USD: Bất đồng trong nội bộ Fed về lộ trình lãi suất đồng nghĩa với việc xu hướng USD có thể đổi hướng nhanh theo dữ liệu mới. Nhà đầu tư nên tránh dùng đòn bẩy lớn để “all-in” theo một kịch bản duy nhất.
- Theo dõi sát CME FedWatch, biên bản họp FOMC và phát biểu của quan chức Fed: Đây là các dữ liệu đầu mối giúp nắm bắt mức độ “diều hâu” hay “bồ câu” của Fed trong từng giai đoạn.
- Đa dạng hóa danh mục ngoại tệ: Có thể cân nhắc kết hợp USD với một số đồng tiền được hưởng lợi khi Fed nới lỏng, như EUR, JPY hoặc các đồng tiền của thị trường mới nổi có nền tảng vĩ mô tốt.
- Doanh nghiệp xuất nhập khẩu chủ động phòng ngừa rủi ro tỷ giá: Có thể sử dụng hợp đồng kỳ hạn, hoán đổi (swap) hoặc cơ chế báo giá hai chiều với ngân hàng để khóa tỷ giá một phần, thay vì “đánh cược” vào dự báo cá nhân.
- Nhà đầu tư chứng khoán và vàng cần chú ý mối quan hệ ngược chiều tương đối giữa USD và giá vàng, cũng như tác động của USD yếu lên dòng vốn vào các thị trường cổ phiếu mới nổi.
Tóm lại, Đồng USD đang bước vào giai đoạn nhạy cảm khi lợi thế lãi suất cao dần bị bào mòn bởi sự phân kỳ chính sách với các ngân hàng trung ương khác và những bất đồng trong nội bộ Fed về quỹ đạo nới lỏng cho năm 2026. Trong bối cảnh đó, tỷ giá trung tâm VND/USD nhiều khả năng vẫn được điều hành theo hướng ổn định nhưng linh hoạt, với biên độ biến động vừa phải nhằm vừa hỗ trợ tăng trưởng, vừa kiểm soát lạm phát.
Đối với nhà đầu tư, điều quan trọng không phải là “đoán đúng” mọi quyết định của Fed, mà là xây dựng một chiến lược quản trị rủi ro tỷ giá rõ ràng, đa dạng hóa danh mục và liên tục cập nhật các tín hiệu mới từ chính sách tiền tệ toàn cầu. Trong giai đoạn USD mất dần ưu thế tuyệt đối, những người kỷ luật và có tầm nhìn trung – dài hạn sẽ là nhóm có nhiều cơ hội khai thác chênh lệch và bảo toàn giá trị tài sản tốt hơn.
Brian Trương
THEO DÕI BLOG TẠI : FACEBOOK | X(TWITTER)
Tuyên bố miễn trừ : Nội dung trên InvestBlogger chỉ nhằm mục đích thông tin và giáo dục, không phải tư vấn hay khuyến nghị mua/bán bất kỳ tài sản nào. Do đó, nhà đầu tư tự chịu trách nhiệm với mọi quyết định và rủi ro phát sinh.
